zamkowe kameralia
AktualnePlanowane
Archiwum
Wystawa: Grunwald i Malbork. 1410-1910-2010
A A A

Szkic do Bitwy pod Grunwaldem – Jan Matejko

Wystawa w ramach obchodów Roku Grunwaldzkiego, zorganizowana przez Dział Historii oraz Bibliotekę Muzeum Zamkowego w Malborku.

W sali wystaw czasowych na Zamku Wysokim znajdą Państwo ekspozycję historyczną poświęconą bitwie grunwaldzkiej i oblężeniu Malborka w 1410 roku oraz działaniom związanym z obchodami 500 rocznicy tych wydarzeń w 1910 r. w Malborku i w Krakowie. Zaprezentowane zostaną również współczesne akcje muzealne poświęcone tradycji grunwaldzkiej i historii sprzed 600 lat.

 

Bitwa pod Grunwaldem, 15 lipca 1410 r. – ilustracja ze Spiezer Berner Chronik (1484-1485) Diepolda Schillinga

 

Bitwa pod Grunwaldem, 15 lipca 1410 r. – ilustracja ze Spiezer Berner Chronik (1484-1485) Diepolda Schillinga; zbiory Burgerbibliothek Bern (Szwajcaria), Mss. h. h. I.16, s. 567

 

 

Część pierwsza – 1410 – przybliży informacje na temat samej bitwy, zobrazuje rekonstrukcję wydarzeń, położenie wojsk polskich i krzy­żackich, taktykę czy też kierunki natarcia. By dopełnić obrazu zaprezentowane zostaną naj­ważniejsze przekazy ikono­graficzne bitwy pochodzące z kronik polskich i obcych (Marcin Bielski, Bartosz Paprocki, Diepold Schilling, Heinrich Reden). W dalszej części omówione zostanie oblężenie Malborka, będące następstwem wydarzeń grun­waldzkich, a dla zamku mal­borskiego jednym z naj­ważniejszych mo­mentów w jego dziejach. W tym miejscu przyjrzymy się bliżej postaci obrońcy mal­borskiego zamku i późniejszego wielkiego mistrza – Heinricha von Plauen.

 

 

Część druga – 1910 – zobrazuje pamięć o Grunwaldzie i oblężeniu Malborka w XIX i początku XX wieku w Niemczech i w Polsce. Uwagę skupimy na działaniach podjętych w rocznicę oblężenia w restaurowanym zamku malborskim i na uroczystościach, które odbywały się tam w 1910 roku. Głównym akcentem będzie polichromia do kaplicy św. Anny na Zamku Wysokim w Malborku, przedstawiająca poległych pod Grunwaldem rycerzy krzyżackich.

Groby wielkich mistrzów w kaplicy św. Anny

Wieńce na grobach wielkich mistrzów Ulricha von Jungingen i Heinricha von Plauen w kaplicy św. Anny; Album Odbudowy Zamku z 1910 r., il. 3.

 


Ważnym elementem w tej części ekspozycji będzie zaprezentowanie bitwy grunwaldzkiej w kontekście dwóch polskich dzieł literackich. A mianowicie, uważanej za arcydzieło literatury polskiej powieści Krzyżacy Henryka Sienkiewicza (pierwsze wydanie książkowe 1900 r.) oraz powieści Krzyżacy 1410. Obrazy z przeszłości Józefa Ignacego Kraszewskiego (pierwsze wydanie 1882 r.). Na wystawie, poza książkami, zaprezentowane zostaną cykle malarskie Konstantego Górskiego oraz Stanisława Kaczor-Batowskiego wykonane do utworu Sienkiewicza.

 

Konstanty Górski, Ilustracje do powieści Henryka Sienkiewicza „Krzyżacy”, rycina Grünwald. Jagiełło z rycerstwem po bitwie pod Grünwaldem; zbiory Biblioteki Muzeum Zamkowego w Malborku.

 

Wielkie i ważne obchody 500-lecia bitwy grunwaldzkiej na terenach polskich odbyły się w Krakowie. Ich centralnym wydarzeniem było odsłonięcie pomnika Władysława Jagiełły na Placu Matejki. Motto wyryte na pomniku PRAOJCOM NA CHWAŁĘ, BRACIOM NA OTUCHĘ nawiązywało do ówczesnej sytuacji społeczeństwa polskiego, rozbitego pomiędzy zaborami. Uroczystości krakowskie na długo pozostały w pamięci jego uczestników za sprawą wielu edycji pamiątkowych albumów, które w ogromnych ilościach zaczęły pojawiać się jeszcze tego samego roku. Ukazało się również szereg wydawnictw historycznych i popularnych, wysławiających zwycięstwo oręża polskiego, akcentujących polityczne tło wydarzeń 1410 roku. Na bieżąco o przygotowaniach do wielkiej uroczystości donosił warszawski Tygodnik Ilustrowany.

 

Część trzecia – 2010 – tradycja grunwaldzka i oblężeniowa na zamku malborskim po II wojnie światowej. Opowiemy tu o działaniach muzealnych i edukacyjnych związanych z obchodami rocznic bitwy grunwaldzkiej, oblężenia Malborka i historią zakonu krzyżackiego w Malborku. Punktem kulminacyjnym tej części będzie zaprezentowanie niedokończonej kopii obrazu Jana Matejki Bitwa pod Grunwaldem pędzla Zdzisława Pabisiaka. Obraz w skali 1:1 będzie eksponowany wraz z oryginalnym olejnym szkicem Matejki z 1872 roku. Elementem zamykającym całość wystawy będą najciekawsze fotogramy z widowiska plenerowego Oblężenie Malborka, realizowanego od 11 lat pod murami malborskiej warowni.

 

Wystawie towarzyszy informator.
Serdecznie zapraszamy!