PLENDE
unesco logo kwidzyn logo sztum
Edukacja muzealna onlineStraty wojenneMuzeum Zamkowe w Malborku, Ośrodek Konferencyjny Karwan, 28-29 września 2022      Konferencja  „Średniowieczne i nowożytne zamki – granice i formy ochrony w XXI wieku”      Organizatorzy:  Muzeum Zamkowe w Malborku Polski Komitet Podcast Posłuchaj Muzeum

Wydarzenia / Dotacja na konserwację starodruków.

Dotacja na konserwację starodruków.Dotacja na konserwację starodruków.Dotacja na konserwację starodruków.Dotacja na konserwację starodruków.

W ubiegłym roku Muzeum Zamkowe w Malborku złożyło wniosek o przyznanie dotacji na konserwację XVI-wiecznych starodruków ze zbiorów Biblioteki MZM. Dotacja przyznawana jest w ramach tzw. małych grantów ze środków Stowarzyszenie Lokalna Organizacja Turystyczna "Liga Polskich Miast i Miejsc UNESCO". Miło nam poinformować, że złożony wniosek został odebrany pozytywnie i projekt uzyskał dofinansowanie, dzięki któremu pierwsze starodruki trafiły już do konserwacji.

Druki pochodzące z XVI wieku stanowią najmniej liczną grupę w zbiorach naszej Biblioteki, bo zaledwie 14 vol. Jednakże jest to zbiór na tyle ważny, by zwrócić na niego szczególną uwagę. Niestety wyróżnia się on również nie najlepszym stanem zachowania. Tym bardziej cieszy nas fakt otrzymania dofinansowania.

W zbiorze znajduje się grupa poloników, wśród których warto wspomnieć o najstarszym druku w zbiorach naszej biblioteki. Pierwsze wydanie dzieła Marcina Kromera De origine et gestis Polonorum / O sprawach, dziejach i wszystkich innych potocznościach koronnych ksiąg XXX, zostało wydane w Bazylei w 1555 roku w drukarni Jana Oporiniusa. Jest to jedno z najwybitniejszych dzieł historycznych w dorobku Marcina Kromera (1512-1589) – biskupa warmińskiego, dyplomaty, pisarza i historyka.

Na uwagę zasługuje również starodruk Caspara Hennenbergera (1529-1600), geografa i kartografa pochodzącego z Turyngii pt. Ercklerung der Preüssischen grössern Landtaffel oder Mappen, z królewieckiej oficyny Georga Osterbergera (1595). Tekst zawierający historyczne komentarze ziem pruskich wzbogacony jest ilustracjami drzeworytowymi przedstawiającymi dostojników krzyżackich (od Henryka Walpota do Albrechta Hohenzollerna) oraz miasta pruskie (m.in. Kwidzyn, Prabuty, Nidzica). Wśród nich na stronie 266 znajduje się widok Malborka od strony zachodniej. Jest to najstarsze, graficzne przedstawienie zamku i miasta.

Jednym z ważniejszych dzieł wczesnej heraldyki polskiej, dedykowanym królowi polskiemu Stefanowi Batoremu, jest Gniazdo cnoty, skąd herby Rycerstwa sławnego Królestwa Polskiego, Wielkiego Księstwa Litewskiego, Ruskiego, Pruskiego, Mazowieckiego, Żmudzkiego y innych państw do tego Królestwa należących Książąt y Panów początek swoy maią Bartosza Paprockiego, wydane w Krakowie w 1578 roku. Autor podaje wiadomości o dziejach i genealogii różnych rodzin polskich, przeplatając je wizerunkami królów Polski. Na zdobiących dzieło drzeworytach (a jest ich blisko 3500) ukazano konwencjonalnie przedstawionych członków rodów szlacheckich. Wizerunki herbów, wyszły prawdopodobnie spod ręki samego Paprockiego. Już w wieku dziewiętnastym nawet niekompletne egzemplarze „Gniazda cnoty” stanowiły dużą rzadkość antykwaryczną.

To zaledwie kilka przykładów dzieł, które mają ogromne znaczenie nie tylko dla Malborka, ale i historii ziem polskich. Dla Muzeum są tym bardziej cenne, stanowią bowiem nieodzowny i niepowtarzalny warsztat badawczy, a także nierzadko są wspaniałym uzupełnieniem organizowanych wystaw.

Już dziś nie możemy się doczekać momentu, kiedy będziemy mogli zaprezentować Państwu efekty prac konserwatorskich.

 

NS